Xog wadaag ( Muhim ah).Q-1aad (Wax ka ogow Tariikh Muhiim ah).

Hor dhac.

OIL, SYL, CIA, Odayaal dhaqan, Isticmaar ,1947 iyo 2020.
((Awoowgaa/ Abkowgaa, wadaninimo ma ku dhan tahay? iyagu ma wadan Shahaado Jaamacadeed iyo mid Dugsi.H/Dh/Sare toona. Waqtigu waxa uu ahaa Xuriyadii 1960kii ka hor, iyo Daakhiliyadii 1950kii ka hor. Wadanku waxa uu ku jiray Gumeysi buuxo. Laakin Waalidiintaasi waxa ey u shaqeynayeen sida iyaga oo xur ah kana fikirayay, Khayraadka Jiilka dambe keydaka u ah. waxa ey aheyd 73 Sanno ka hor)).

Fiiri Qoraalka Qarsoodiga ahaa ee keydka CIA-da Mareykanaka ee Numbarkiisu yahay 124637 ee Sept.1947. Cinwaankiisuna ahaa: Xiriirka SYL & Shirkada Shidaalka Mareykanka ee “Sinclair Oil Company”. Ogow CIA waa heyad sir doon oo u shaqeysa danaha Ummadeeda mid Dowliya iyo mid Ganacsi ahba.( F.S: 1aad)

Waxay u Qoran tahay Sidan:-

Fiiri: Qodobka.1aad ee -CIA, waxaa na soo gaaray 16 Sept.1947dii Warqad loo qoray Shirkadda Shidaalka “Sinclair Oil Company” oo lagu weeydiinayo Jinsiyadaha Dadka wakiilka u ah Shirkada. Hadafka Shirkadda. Yaa u fasaxay in ey Shidaal ka baaraan Somaliya. Warqadaa waxaa ku saxiixnaa, Suldaan Rafle iyo Haji Maxamed Xussein oo ka mid ahaa 13 kii asaasay SYL, waxaa ku qoran in Saxiixa ey ku matalayeen Somalida oo dhan.

( Maanta 2020- Suldan Rafle iyo Xaji Maxamed Xusein, ayaa 73 Sanno ka hor iyada oo weliba wadanka uu isticmaar joogo, wax iska weydiiyay shirkadaha Shidaalka , yey yihiin shaqaaluhu, yaa idiin fasaxay Shidaal qodida. Annaga maanta lama weydiiyo CV-ga Shaqaalaha iyo Madaxda Shirkadaha. Ma Dad hore dambi uga galayaa wadama kale ama somaliya?. waqti dhaw ayaan Annigu Xildhibaano ku iri: war weeydiiya Shirkadaha Waxa la soo saarayo, Waqtiga iyo Cidda lagala heshiinayo inta aadan wax saxiixna. Labadaa waalid, dood la’aan ayeey magaca Somali ku saxiixeen, waana markii ugu horeeysay ee Shirkad Shidaal ey dalka timaad, ogoow SYL, ma heeysan isgaarsiin Casri ah, waxana ey xarumo ku leheed Geeska Afrika oo dhan Gaar ahaan, Gaarisa, Diridhabo, iyo dhamaan dhulka Somalidu degto iyo ummadaha dersika la ah)

Fiiri Qodobka 2aad ee CIA – 22 Sept.1947, Shirkadu waxa ey heshay Qoraal lagu amrayo in ey Joojiso in ey Shidaal ka baarto Somaliya oo dhan. Bacdama mustaqbalka somaliya aan la ogeyn., warqada SYL waxa lagu sheegay in arrinta loo gudbinayo UN-ka, iyo haddii aan arrintaa la fulin in aan talaabo la qaadi Karin ilaa ogeysiis dambe.

( Maanta 2020) SYL waxa ey awooday waqtigaa in ey Joojisay in Shidaal laga baaro Somaliya, iyaga oo sabab uga dhigay in Mustaqbalka Somaliya aan la ogeyn. Waxa ey fahmeen in Xaaladaha Culus ummadaha looga Faa’iideysan karo in laga saxiixdo wixii la rabo. Annagu maanta xaaladeen ku jirnaa?. )

Fiiri Qodobka 3aad ee CIA Sept 1947-waxaa kale oo la ogaaday in Mr. Marquis W.B. Serra oo ka tirsan Shirkada uu shaqaaleeyay labo “liaison agents” oo ku shaqa leh arrimaha Siyaasadda iyo Qabiilada Somalida, arrintaa markii la ogaaday ayaa shaqada laga eryay bilaawgii Oktobar 1947.

( Maanta.2020. Haddii waqtigaa Shirkaduhu qoranayeen Dhaba dhilifyo, dhaxgalo arrimaha Siyaasadda iyo Qabiilada Somalida, maanta maxaad u maleeyne, SYL Dabadhilifyadii Ummada Qabiil u kala furfurayay waa laga eryay, Annaga Maanta ka waran)

Fiiri Qodoba 4aad ee CIA Sept.1947- Roger MacDonald, oo ahaa xubin ka tirsan Dhinaca geological ayaa shaqada laga eryay markii la ogaaday in Xog muhim ah uu u gudbiyay Saraal Ingriis ah oo Diridhabo joogay.

( Maanta 2020) Shirkadaa oo Mareykan aheyd ayaa ka cabeenee in Ingriiska oo weliba markaa Somaliya Gumeeysanay loo gudbiyay sirtii Mareykanka, maanta weli waxaa jira Tartan u dhexeeyo Shirkadaha Mareykanka iyo Ingriiska oo isku heeysto shidaalka Somalida. Maanta ma ka fekernay Siyaasiyiinteena oo kala heeysta dhalasho Mareykan iyo Ingriis . yaa shaqada laga eryi doonaa).

Fiiri Qodobka 5aad ee CIA Sept.1947- Wareeysi lala yeeshay Sarkaal ka tirsan Shirkada Shidaalka ayaa Wasiir Ingriis ahi weeydiiay : a) in Shirkadda Sinclair ey Copy Heshiiskeeda ka mid ah ey siisay Dowlada Ethiopia. b) in Mr. Marquis W. G. Serra oo la taliye u ahaa Shirkada lagana eryay Shaqadii in uu u shaqeeyo Shirkada Shidaalka ee Talyaaniga AGIP uuna yahay Nin Talyaani ah, una basaasayay Shirkad kale, Hore uu u sheegtay in uu yahay Muwaadin Belgium ah. c) in labaddii wakiil Siyaasadeed ee uu shaqaleeyay shaqada si deg deg ah looga eryay.

( Maanta 2020, Shirkadihii ayaa dhaxdooda isku adeegsanayo shaqaale sheeganayo Jinsiyado kala nuuc ah, oo Nin Talyaani ah ayaa sheeganayo in uu yahay Belgium ,Annagu maanta ma ka fekernaa Jinsiyadaha shaqaalaha, mise kii Cadba waa sida Passporkiisa ku qoran. Kii madoowna waa Somali. U fikir sidii Awoowayaashaa)

Fiiri Documentiga 2 aad ee Lifaaqa Qodobka 6- in 26 Sept.1947 ,G/sare R. E. Thorne oo ahaa Taliye ku xigeenka Ciidamadaii Somalida ee ” Gendarmeries” uu Qoraal uu gudbiyay Shirkada uu ku leeyahay: a) Shaqada ha laga eryo labada Turjubaan ee Somalida ah, hana lagu bedelo laba kale oo ey soo xuleen Gendarmeries . ( F.S:2aad)

( Maanta 2020. Waqtigaa Ajaanibtu ayaga ayaa amrayay, Qofka shaqo la siinayo, maanta Malaga yaaba in shaqo laga siiyo shirkadaha, xoogsatada wadaniyiintaa ee Somalida, ama dhalinyarada Dalka wax u bartay, hadeeyna aheeyn kuwo ey wataan Ajaanibto?)

Maxaa kale?

Sawirka warqada 3aad ee aan hoos kugu soo lifaaqay, waa noqol ka mid ah kuwii ey keeydisatay CIA, oo hadda eey ogolaadeen in la aqrisan karo, anna aan ku fikiray in aan kula wadaago. Waxa uu muujinayaa, Biseeylka, Caqliga iyo Midnimada Abkoowyaashaa ey lahaayeen iyo in Saameeyntoodu u gudubtay Qowmiyada Somalida ee Geeska Afrika oo dhan iyo Qoowmiyadaha kale ee Deriska.

Qabiilka Danaakiil iyo SYL

Fiiri. documentiga CIA. Tmp-1581529584676, page.1 nov.1950 ee cinwaankiisuna ahaa: dhaqdhaqaaqa SYL, Qodobada. 25X1A,1, 2, 3, iyo 25X1C. ( F.S: 3aad)

25X1A. Nov.1950 1- CIA: SYL waxa ey ku dhaqaaqeen Dadaal fara badan, sidii ey Xiriir ula sameyn leheyd Qabiilada Danaakiil. Taasi ma ahan mid Fudud , sababta oo ah Collaadda mudada dheer ka dhexeeysay Qabiilada Danaakiisha iyo Ciisaha. Taa oo aan lagu xalin Karin Wareegto ( Decree) ka soo baxday SYL. “Kalmada Decree ayeey isticmaashay CIA”.

( Maanta 2020- SYL dhalin yaro iyo Salaadiintii Somalida ee waqtigaa jiray waxa ey ka fikirayeen in ey Saameeyn ku yeeshaan Qowmiyaha deriska nala ahaa, maanta ma iyagaa nagu leh Saameeyn, mise Anngaa ku leh?. Sida CIA ey waqtigaa arrimaheena u darsisay, maantana soow uma dersiso? Annagu sida Abkoowyaal ma u fikirnaa)

Mar kale Fiiri: 25X1A. Qodobka 2aad CIA-waxaa dhici karto in Go’aanka UN ee Erithrea lagu darayo Ethiopia in uu dhib u keeno Deegaanadda Danaakiisha. Taasi waxa ey suura galinee in SYL ey u istaagto arrimaha Danaakiisha eyna ku taageerto wax kasta oo suuragal ah.

( Maanta 2020- suuragal ma tahay in aan ka faa’iidno arrimaha ka dhacayo Geeska Afrika, sida Awoowayaashaa ey fursadaha ula socon jireen, mise Annagaa Fursado nalaga raadsadaa?)

Fiiri: 25X1A.3- CIA. SYL si aad ah ayey uga war hayaan in Faransiisku uu ka shakisan yahay Xuriyadda Jabuuti, isaga oo maleeynayo in Shuuciyaddu xiriir la yeelan karto SYL. , SYL waa ogtahay shakigaa, laakin Xarunta SYL kama muuqdo xiriirkaa.

( Maanta 2020-Shalay SYL waa taqiin halka ey u socoto, Annagu maanta ma naqaan Halka aan u socono?)

FG: Ka raali noqo waan kugu dheereeyay, waxaan is iri la wadaag walaalahaa xogta iyo Hab dhaqankii wadanayadeed ee Awoowayaashii ey ka mid ahaayeen, Suldaan Rafle iyo Xaaji Maxamed Xusein AUN dhamaantood. Wixii ka dhiman ku dar, wixii aan ka khaldayna ka sax, hadaadan Fahmina iga raali Noqo.

Ma sii wadnaa Xog wadaaga Dhacdo hore iyo Qeybo kale. Q 2aad?

Qore: Yahya Amir