Qaraxii Gaariga xamuulka ahaa ee Muqdisho ka dhacay oo kor u dhaafay dhimashada in ka badan 300 oo qof.=Warbixin=

Dhimashada khasaarihii ka dhashay weerarkii Gaari siday walxaha Qarxa Sabtidii ee magalada Muqdisho, iyadoo dhimashada qaraxaasi uu gaaray in ka badan 300, sida uu sheegay agaasimaha adeegga ambalaaska Isniintii, iyadoo dalka Soomaaliya uu ka dhacay weerarkii ugu halis badnaa ee abid soo maray.
Dad badan ayaa u dhintay dhaawacyadii ugu dambeeyay ee dhacay dhowrkii saacadood ee la soo dhaafay, sida uu sheegay Dr Abdulkadir Adan oo ah Ambulance, dawladduna waxay sheegtay in dhimashada tirada la filayo inay kici doonto.
Qaraxii gaariga Sabtidii ayaa lagu bartilmaameedsanayay wadada ugu mashquulka ugu mashquulka badan Muqdisho, iyada oo 300 oo kalena ay ku dhaawacmeen. Dowladda Soomaaliya ayaa eedeyn u jeedisay kooxda xagjirka ah ee al-Qaacida ee Al-Shabaab, oo aan wax faallo ah ka bixin.
In ka badan 70 qof oo dhaawac ah ayaa loo duuliyay Turkiga si loogu daaweeyo Isniintii iyada oo gargaar caalami ah ay bilaabeen inay yimaadaan, ayuu yiri mas’uuliyiinta. Qaraabada dadka ayaa istaagay garoonka diyaaradaha , iyagoo ku ducaysanaya dib u soo kabashada dadka ay jeclaayeen.


Cisbitaalada culus ee Muqdisho ayaa la dhibtoonaya inay caawiyaan dhibbanayaasha kale ee dhaawacmay, qaar badan oo dadka ayaa ku gubtay qaraxaasi, Weerarku wuxuu ahaa mid ka mid ah kuwa ugu xun adduunka sannadihii la soo dhaafay.
Waa mid ka mid ah weeraradii ugu cuslaa ee ka dhaca dalalka Afrika ee ka hooseeya Sahara, oo ka wayn Jaamicadda Gaarisa ee Kenya sannadkii 2015, taas oo 148 ku dhinteen, iyo qaraxyadii Safaarada Mareykanka ee Kenya iyo Tansaaniya sanadkii 1998, kaas oo lagu dilay 219 qof.
Marka laga soo tago Turkey, Kenya iyo Ethiopia waxay bixiyaan gargaar caafimaad iyagoo ka jawaabaya waxay xukuumadda Soomaaliya ugu yeertay “Masiibo Qaran”, ayuu yiri Wasiirka Warfaafinta Cabdiraxmaan Cusmaan.
Al-Shabaab, kooxda xagjirka ah ee Islaamiga ah ee Afrika, ayaa inta badan bartilmaameedsanaya goobaha caanka ah ee Muqdisho. Horaantii sanadkan, waxay wacad ku mareen inay xoojin doonaan weerarrada kadib markii labada hoggaamiye ee Trump iyo madaxweynaha cusub ee dhawaan la doortay uu ku dhawaaqay dagaal cusub oo millatari oo ka dhan ah kooxda Shabaab.
Madaxwaynayaasha Soomaaliya Maxamed Cabdullaahi Maxamed, ayaa ku dhawaaqay saddex maalmood oo baroordiiq ah, wuxuuna ka mid noqday kumanaan qof oo ka jawaabayay codsiyo aad u adag oo ay isbitaaladu ku deeqeen dhiig.
“Tani waa arrin naxdin leh, ka duwan waqti kale mar hore,” ayuu yiri Dr. Maxamed Yuusuf, oo ah agaasimaha cusbitaalka Madiina.
Muqdisho oo ah magaalo ay muddo dheer ku mashquulsan yihiin qaraxyada dilalka ah ee ay geysteen Al-Shabaab, Qaraxa ayaa ahaa kii ugu xumaa ee ka dhaca waddanka saboolka ah ee ka soo jeeda dagaalada tobanaan sano ka dib, waxaana mar kale ku adkeeyay cabsida ay ka qabaan awoodda ay xukuumaddu u leedahay inay sugto magaalada xeebta ee ah in ka badan 2 milyan oo qof.
Mareykanka ayaa cambaareeyay qaraxa, isagoo sheegay in weerarradan fulaynimada ah ay sii xoojinayaan ballanqaadka Mareykanka ee ah inay gacan ka geystaan ​​iskaashigeenna Soomaaliya iyo Midowga Afrika si loola dagaalamo argagaxa argagixisada.
Dhanka kale Maraykanka ayaa sheegay inaan la waydiisan in ciidamo ay u soo diraan Soomaaliya, si ay u gar gaaraan Dowladda Taagta daran.
By Abdi Guled | AP

 

Dawlada Federaalka oo ka warbixisay xaalada gurmadka ee qaraxii shalay

Muqdisho: Dawlada Federaalka ayaa xaqiijisey in 276 ay u geeriyoodeen qaraxii shalay 14ka October 2017 ka dhacay isgoyska Zope ee KM5 ee magaalada Muqdisho, dhaawacana ilaa 300 oo isbitaalada magaalada la kala geeyey. Weli waxaa lagu guda jiro gurmad qaran oo waxii soo kordha dib laga soo sheegi doono. Meydadkan ayaa 111 ka mid ah ay qoysaskooda aasteean halka inta kale ay Dawlada Federaalka iyo Dawladda Hoose ee Xamar ay si sharaf leh u aaseen, iyadoo loo wada sameyn doono baroordiiq heer Qaran ah iyo duco maalmaha soo socda.

Dawaladda Federaalka ayaa u mahadcelisay shacabka, cidianka, shaqsiyaadka is-xilqaamay, Maamulka Gobolka Benaadir iyo dhammaan dadkii gacanta ka geystay tan iyo shalay markii qaraxa dhaca ilaa iyo hadda oo wada gurmad aan kala go’ laheyn.

Madaxweynaha Jamhuuriyada Federaalka Soomaaliya, Ra’iisul Wasaaraha Xukuumada, Wasiirka Amniga Gudaha, Guddoomiyaha Gobolka Benaadir iyo mas’uuliyiin kale ayaa dhiigooda ku yaboohay dhaawacii si loogu dabiibo. Ra’iisul Wasaare Khayre ayaa booqasho rasmi ah oo uu ku tagi lahaa dalka Turkiga baajiyey isagoo kulamo muhiim ah la lahaa Madaxweynaha iyo Ra’iisul Wasaaraha dalka Turkiga.

Madaxda Qaranka ayaa ku guuleystay inay codsi gurmad ay weysdiisteen waddamada aan saaxiibanada nahay oo qaarkood ay ka soo jawaabeen, sida Dawladda Turkiga oo aqbashay soona direysa diyaarad qaas ah oo dhaawaca lagu qaado. Sidoo kale dawladda Turkiga ayaa soo direysa takhaatiir iyo wafdi heer sare ah oo u imaanaya inay xaalada qiimeeyaan isla markaasna u gurmadaan dhaawacyada. Sidoo kale wadamada deriska ah oo ay ka mid yihiin Djibouti, Kenya iyo Ethiopia ayaa iyagana diyaar u ah inay gurmad takhaatiir iyo daawooyin ah soo diraan.

Ra’iisul Wasaare Khayre ayaa magacaabay Guddi heer wasiiro ah oo ay ku jiraan xubno ka socda bulshada rayidka iyo culumaa’udiinka. Guddigan ayaa waxaa la shaqeeya dhalinyaro si mutadawacnimo ah u howlgalayey tan iyo shalay oo kormeer ku sameeyey isbitaalada iyo goobta qaraxa ka dhacay. Sidoo kale ciidanka ayaa si xowli ah uga qeybqaadanayey gurmadka oo 400 askari ayaa tan iyo maanta ku howlanaa nadiifinta goobta qaraxa ka dhacay iyadoo si taxadar leh guryaha burburay looga baarayey dad nool iyo meydba. Ugu yaraan labo qof oo nool ayaa laga soo dhex saaray guryahaas kuwa ka mid ah.

Waxaa socda gurmad la isu raadinayo dadka kala maqan ama la la’yahay iyo mid dhaqaale loogu ururinayo dadkii waxyeeladu soo gaartay iyo dhismayaashii burburay. Sidoo kale waxaa socda wacyigelin ballaaran oo bahda warbaahinta iyo culumada ay si xoog leh uga qeybqaadanayaan, loona baahanyahay in la sii joogteeyo.